Πρωταθλήτρια η Δυτική Ελλάδα στην ενεργειακή ένδεια. Το 30% χωρίς θέρμανση όπως αναφέρει η εφημερίδα “Συνείδηση“. Μόνιμη λύση για τους ευάλωτους οι Ενεργειακές Κοινότητες της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας και του Δήμου Αγρινίου
Αναλυτικά το δημοσίευμα:
Καμπανάκι για την ενεργειακή φτώχεια των νοικοκυριών που διογκώθηκε στην Ελλάδα, χτυπά το ΚΕΠΕ, στην ανάλυση του για τις επιδράσεις της ενεργειακής κρίσης 2021-2022 στην ενεργειακή ένδεια των ελληνικών νοικοκυριών σε περιφερειακό επίπεδο.
Τεράστια απόκλιση της Δυτικής Ελλάδας
Αν και το πρόβλημα είναι πανελλαδικό, οι περιφερειακές διαφορές στην Ελλάδα είναι αξιοσημείωτες, με τη Δυτική Ελλάδα να αναδεικνύεται πρωταθλήτρια στην ενεργειακή ένδεια. Η Δυτική Ελλάδα ήταν η περιοχή με το υψηλότερο ποσοστό νοικοκυριών που παρουσίαζαν οικονομική αδυναμία για ικανοποιητική θέρμανση, φτάνοντας το 30,3%. που είναι κατά 11,2 ποσοστιαίες μονάδες περισσότερο από το σύνολο της χώρας.
Στη συνέχεια ακολουθούν οι περιφέρειες Πελοποννήσου και Αττικής. Όμως, όταν εξετάσουμε τα φτωχά νοικοκυριά, τα ποσοστά είναι ακόμη πιο ανησυχητικά. Στη Δυτική Ελλάδα, σχεδόν το 60% (58,9%) των φτωχών νοικοκυριών δήλωσαν αδυναμία να θερμάνουν τα σπίτια τους, που είναι κατά 19,2 ποσοστιαίες μονάδες περισσότερο από τον μέσο όρο των φτωχών νοικοκυριών στο σύνολο της χώρας. Παρόμοιες υψηλές επιπτώσεις παρατηρήθηκαν σε περιοχές όπως το Νότιο Αιγαίο, η Στερεά Ελλάδα και η Δυτική Μακεδονία, με ποσοστά πάνω από 50% στα φτωχά νοικοκυριά.
Η ενεργειακή φτώχεια βέβαια δεν είναι άσχετη τα εισοδήματα που καταγράφονται σε κάθε περιοχή. Δεν είναι λοιπόν τυχαίο που η Δυτική Ελλάδα παρουσιάζει το μεγαλύτερο ποσοστό οικονομικής αδυναμίας για ικανοποιητική θέρμανση, καθώς είναι ταυτόχρονα και μία από τις περιφέρειες με το χαμηλότερο διαθέσιμο εισόδημα, 18,8 χιλιάδες ευρώ τον χρόνο (τρίτο χαμηλότερο στη χώρα το 2022).
Βέβαια, όπως επισημαίνεται και στην ανάλυση του ΚΕΠΕ η ενεργειακή φτώχεια δεν εξαρτάται μόνο από το εισόδημα και τις τιμές της ενέργειας, αλλά και από άλλους παράγοντες που σχετίζονται με τα κοινωνικοοικονομικά χαρακτηριστικά των νοικοκυριών και τις συνθήκες των σπιτιών. Ο αριθμός των μελών της οικογένειας, η πηγή του εισοδήματος, το φύλο και η ηλικία των μελών της οικογένειας, καθώς και τα χαρακτηριστικά της οικίας, όπως η επιφάνεια, το έτος κατασκευής και η ενεργειακή θωράκιση του κτιρίου, παίζουν επίσης σημαντικό ρόλο στην ικανότητα των νοικοκυριών να καλύψουν τις ενεργειακές τους ανάγκες.
Η ενεργειακή φτώχεια στην Ελλάδα
Το πρόβλημα της ενεργειακής φτώχειας, δηλαδή της αδυναμίας των νοικοκυριών να καλύψουν τις ενεργειακές τους ανάγκες για θέρμανση, είναι εξαιρετικά έντονο στα νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος. Σύμφωνα με το ΚΕΠΕ, το 2022 το ποσοστό των νοικοκυριών που δεν είχαν τη δυνατότητα να θερμάνουν ικανοποιητικά τα σπίτια τους ανήλθε στο 19,2% του συνόλου των νοικοκυριών, ενώ για τα φτωχά νοικοκυριά το ποσοστό αυτό εκτοξεύθηκε στο 39,7%. Οι αυξήσεις στις τιμές ενέργειας κατά τη διάρκεια της κρίσης οδήγησαν σε έναν εκρηκτικό συνδυασμό υψηλού κόστους και περιορισμένων οικονομικών πόρων, με αποτέλεσμα τα νοικοκυριά να αναγκάζονται να προτεραιοποιήσουν άλλες βασικές ανάγκες, όπως η διατροφή και η στέγαση, αφήνοντας σε δεύτερη μοίρα τις ενεργειακές ανάγκες τους.
Μακροπρόθεσμη λύση οι Ενεργειακές Κοινότητες Περιφέρειας και Δήμου
Η ενεργειακή κρίση ανέδειξε τις αδυναμίες των πολιτικών που εστιάζουν κυρίως σε βραχυπρόθεσμα μέτρα ανακούφισης, όπως τα επιδόματα και οι επιδοτήσεις. Αν και αυτές οι πολιτικές είναι αναγκαίες για την άμεση ανακούφιση των ευάλωτων νοικοκυριών, δεν επαρκούν για την εξάλειψη του προβλήματος σε βάθος χρόνου. Στην περίπτωση της Δυτικής Ελλάδας η λύση αναμένεται να έρθει μέσα από τις Ενεργειακές Κοινότητες της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας και του Δήμου Αγρινίου, για τις οποίες μάλιστα αναμένεται όπως εξαγγέλθηκε στη Βουλή υπουργική απόφαση για τους όρους σύνδεσης τους. Μέσω αυτών χιλιάδες ευάλωτα νοικοκυριά αναμένεται να έχουν δωρεάν ρεύμα. Μόνο ο σχεδιασμός του Δήμου Αγρινίου προβλέπει τη δυνατότητα να δοθεί δωρεάν ρεύμα σε περίπου 2.500 ευάλωτα νοικοκυριά. Ενώ η Ενεργειακή Κοινότητα της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας προβλέπεται να δώσει δωρεάν ρεύμα σε περίπου 17.000 ευάλωτα νοικοκυριά.
Ρεύμα: Αυξήσεις από 7% έως 63% το Δεκέμβριο
Από 15,5 έως 19,9 λεπτά διαμορφώνεται η τιμή της κιλοβατώρας για το μήνα Δεκέμβριο που παρά την αυτοσυγκράτηση των μεγάλων ηλεκτροπαραγωγών οι τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας παρουσιάζονται ακριβότερες από 7% έως και 63% συγκριτικά με τον Νοέμβριο.
Με βάση τα τιμολόγια που ανακοινώθηκαν για τον Δεκέμβριο την φθηνότερη τιμή ανά κιλοβατώρα προσφέρει η ΔΕΗ με 15,5 λεπτά για τις 500 πρώτες κιλοβατώρες παρουσιάζοντας αύξηση 10% σε σχέση με το προηγούμενο μήνα. Για πάνω από τις 500 kWh το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας αναπροσαρμόζεται στα 15,8 λεπτά ανά κιλοβατώρα. Αντίστοιχα η νυχτερινή χρέωση ρεύματος της ΔΕΗ φτάνει τα 14,5 λεπτά περιλαμβάνοντας στα τιμολόγια έκπτωση 68,29% στις βασικές τιμές προμήθειας.
Το κόστος του ρεύματος αντανακλά το μεγάλο ράλι στην τιμή της χονδρεμπορικής με την μέση τιμή για το Νοέμβριο να διαμορφώνεται αυξημένη κατά 53% σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα. Για σήμερα η τιμή της χονδρεμπορικής σημειώνει νέα άνοδο κατά 31,30% στα 135,83 ευρώ ανά μεγαβατώρα με την συμμετοχή του φυσικού αερίου στην ηλεκτροπαραγωγή να αντιστοιχεί στο 50%, των ΑΠΕ στο 30,23%, των εισαγωγών στο 9,73% και του λιγνίτη στο 6,56%.
Η κυβέρνηση έχει προεξοφλήσει τις τελευταίες μέρες την ανάγκη στήριξης του ρεύματος για το Δεκέμβριο προκειμένου η τελική τιμή για τους καταναλωτές να κινηθεί στην περιοχή των 15 λεπτών ανά κιλοβατώρα. Ωστόσο στο ΥΠΕΝ εκτιμούν ότι τα μέτρα και η χάραξη της πολιτικής για την ανακούφιση των καταναλωτών θα πρέπει να γίνουν σε ορίζοντα τριμήνου.
Ο κίνδυνος διακοπής των ρωσικών προμηθειών μέσω της Ουκρανίας στα τέλη του έτους, σε συνδυασμό με την πιθανότητα ενός βαρύ χειμώνα αλλά και τις κυρώσεις που έχει επιβάλλει η κυβέρνηση Μπάιντεν στην ρωσική τράπεζα Gazprombank διαμορφώνουν ένα ιδιαίτερα δύσκολο περιβάλλον για τον φετινό χειμώνα με το TTF να σταθεροποιείται πλέον στα 47 ευρώ ανά μεγαβατώρα σημειώνοντας αύξηση 40% σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο.
Οι ανακοινώσεις του ΥΠΕΝ αναμένεται να γίνουν εντός των ημερών καθώς πλέον υπάρχει σαφή εικόνα στο κυβερνητικό επιτελείο για τις τιμές της λιανικής πάνω στις οποίες θα ενσωματωθεί η επιδότηση του ρεύματος ώστε το κόστος ενέργειας για τον κυρίαρχο παίκτη της αγοράς που είναι η ΔΕΗ -με την μεγάλη πλειοψηφία του κόσμου στο πράσινο τιμολόγιο- να διαμορφώνεται κάτω από 15 λεπτά.
Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας έχει ανακοινώσει ότι η στήριξη θα επεκταθεί και στους επαγγελματίες για τους οποίους θα υπάρξει διαφορετική αντιμετώπιση σε ό,τι αφορά τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και διαφορετική για τις μεγαλύτερες και μάλιστα με τρόπο που να υπερπηδά τα ζητήματα περί κρατικών ενισχύσεων.
Δημήτρης Παπαδάκης – Εφημερίδα “Συνείδηση”
