ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ - Ειδήσεις, ΝέαΠαιδειαΈφη Καραΐσκου: Πώς ένα μικρό παιδί μπορεί να ωφεληθεί από την εκμάθηση μιας ξένης γλώσσας

Έφη Καραΐσκου: Πώς ένα μικρό παιδί μπορεί να ωφεληθεί από την εκμάθηση μιας ξένης γλώσσας

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ

Έφη Καραΐσκου: Πώς ένα μικρό παιδί μπορεί να ωφεληθεί από την εκμάθηση μιας ξένης γλώσσας

Στα πολλαπλά οφέλη της εκμάθησης μιας ξένης γλώσσας σε πρώιμη ηλικία αναφέρεται η Έφη Α. Καραΐσκου*.

Στην ενδιαφέρουσα συνέντευξή της, η ιδιοκτήτρια του Αγγλικού Νηπιακού Κέντρου WILLPOWER εξηγεί ότι, στο πλαίσιο εκμάθησης μιας ξένης γλώσσας, επιταχύνεται και βελτιστοποιείται η διαδικασία ανάπτυξης του εγκεφάλου των παιδιών προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας τα οποία, παράλληλα, αναπτύσσουν γλωσσική συνείδηση.

Επιπλέον, η κ. Καραΐσκου αναφερόμενη στην εκπαιδευτική διαδικασία σημειώνει ότι ενθουσιάζει τα παιδιά εφόσον αυτή συντελείται με παιγνιώδη τρόπο. Κι αυτό επειδή λαμβάνουν οπτικοακουστικά ερεθίσματα που εξάπτουν την περιέργεια τους και συνεπώς εμπλέκονται ενεργά στη διαδικασία της μάθησης.

Ολόκληρη η συνέντευξη:

Κυρία Καραΐσκου από πότε ξεκίνησε να υφίσταται η διδασκαλία ξένων γλωσσών σε παιδιά προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας;

Σίγουρα δεν αποτελεί τάση των τελευταίων χρόνων. Η ευρωπαϊκή πολιτική κατά τις δεκαετίες 1980- 1990 τασσόταν υπέρ της γνώσης τουλάχιστον δυο γλωσσών, πέραν της μητρικής, στα κράτη μέλη της Ε.Ε σύμφωνα με την εκστρατεία της Ε.Ε το 1984, ενώ τον Ιανουάριο του 1998 δημοσιεύεται στην επίσημη εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου 16ης Δεκεμβρίου 1997 για τη διδασκαλία των γλωσσών της Ε.Ε. σε πρώιμη παιδική ηλικία.

Ποια είναι η σύγχρονη πολιτική και οι τάσεις σχετικά με την εκμάθηση ξένων γλωσσών σε μικρές ηλικίες;

Μπαίνοντας στον 21ο αιώνα, η Ευρωπαϊκή πολιτική προωθεί την εκμάθηση ξένων γλωσσών στην πρώιμη ηλικία και ακολουθούν έρευνες για τις βασικές παιδαγωγικές αρχές. Ήδη από τον Δεκέμβριο 2001, το Ευρωπαϊκό κοινοβούλιο ζητά μέτρα για την προώθηση γλωσσικής πολυμορφίας και γλωσσομάθειας. Στις 24 Ιουλίου 2003 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τονίζει 1) την αναγκαιότητα για λαούς της Ευρώπης να μάθουν τουλάχιστον δυο γλώσσες από πολύ μικρή ηλικία και 2) τα οφέλη της πρώιμης εκμάθησης, η οποία η οποία πλέον ορίζεται στην προσχολική ηλικία. Στη συνέχεια, με παρότρυνση και γενικότερη εκστρατεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής τον Οκτώβριο 2006, η Επιτροπή Παιδείας και Πολιτισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης δημοσιεύει έρευνα για τις βασικές παιδαγωγικές αρχές για τη διδασκαλία γλωσσών σε παιδιά πρώιμης ηλικίας. Οι ερευνητές της έρευνας προέρχονταν από πανεπιστήμια και εκπαιδευτικούς φορείς διαφόρων χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ποια είναι η κατάλληλη ηλικία για να ξεκινήσει ένα παιδί την εκμάθηση ξένης γλώσσας;

Η πιο σύγχρονη άποψη όπως αυτή απαντάται στο ενημερωτικό φυλλάδιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής το 2008 με τίτλο «Μιλώντας για την Ευρώπη. Οι γλώσσες στην Ευρωπαϊκή Ένωση» είναι η εξής: «Ποτέ δεν είναι αρκετά νωρίς για να αρχίσει η εκμάθηση μιας ξένης γλώσσας». Εξάλλου, για να μάθουμε τη μητρική μας γλώσσα δεν χρειάζεται να μάθουμε κανόνες και γραμματικές δομές. Ένα παιδί ξεκινά να μιλά τη μητρική του γλώσσα πριν καν φοιτήσει στο σχολείο και πριν μάθει γραμματική σύνταξη και κανόνες στο Δημοτικό. Αναπτύσσεται γλωσσικά απλά και μόνο από τα ακούσματα και ερεθίσματα που αποκτά από το οικείο οικογενειακό και φιλικό του περιβάλλον, επειδή εκτίθεται στη γλώσσα. Έτσι λοιπόν, στην προσχολική και πρώτη σχολική ηλικία η εκμάθηση μιας ξένης γλώσσας γίνεται βιωματικά, εκθέτοντας το παιδί στη ξένη γλώσσα με ποικίλους τρόπους, ενώ από τη Β’ και Γ’ τάξη του Δημοτικού η εκμάθηση λαμβάνει χώρα συμπεριλαμβανομένου και της ανάγνωσης και γραφής.

“…οι θέσεις της Ευρώπης για την εκμάθηση ξένων γλωσσών σε προσχολική και πρώτη σχολική ηλικία είναι αδιαμφισβήτητα θετικές και υποστηρικτικές”

Τι ισχύει στα άλλα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης;

Σήμερα στη γερμανόφωνη κοινότητα του Βελγίου η ξένη γλώσσα διδάσκεται σε παιδιά 3 ετών, σε 10 από τις 17 αυτόνομες κοινότητες της Ισπανίας σε 3 ετών, στην Κύπρο σε 5 χρονών, στη Γαλλία, Αυστρία, Ιταλία, Εσθονία, Λουξεμβούργο, Φιλανδία ξεκίνησε πρόγραμμα εκμάθησης αγγλικής από την Α΄ Δημοτικού, δηλαδή 6 χρονών, ενώ σε πέντε ακόμη χώρες ξεκινούν προγράμματα εισαγωγής δεύτερης ξένης γλώσσας σε προσχολική ηλικία. Επιπλέον, θα ήθελα να προσθέσω τη σημαντικότητα της Γερμανικής γλωσσικής εκστρατείας το 1996 κατά την οποία ειδικοί επιστήμονες από 22 χώρες συνεργάστηκαν να δημιουργήσουν βασικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα εκμάθησης ξένων γλωσσών στην προσχολική και πρώτη σχολική ηλικία. Αποτέλεσμα αυτής ήταν οι καλούμενες «Οδηγίες Νυρεμβέργης». Το 2010 εκσυγχρονίστηκε το πρόγραμμα σε κοινωνικό, πολιτικό, οικονομικό, επιστημονικό, τεχνολογικό επίπεδο με επανέκδοσή του, αλλά με αρχική ισχύ των βασικών σημείων του να συνεχίζεται. Οι συγγραφείς του προγράμματος ήταν καθηγητές ξένων φιλολογιών σε πανεπιστήμια διαφόρων χωρών με ειδίκευση στη διδασκαλία σε μικρή ηλικία. Σύμφωνα με τη μελέτη τους τα παιδιά πρώιμης ηλικίας μαθαίνουν με ενθουσιασμό τη ξένη γλώσσα και κάτω από ευνοϊκές συνθήκες, όπως αυτές ορίζονται από τις ‘Οδηγίες Νυρεμβέργης’, αναπτύσσουν στοιχειώδεις επικοινωνιακές δεξιότητες και αποκτούν γλωσσική συνείδηση. Συνεπώς, οι θέσεις της Ευρώπης για την εκμάθηση ξένων γλωσσών σε προσχολική και πρώτη σχολική ηλικία είναι αδιαμφισβήτητα θετικές και υποστηρικτικές.

Κυρία Καραΐσκου, θα θέλατε να μας πείτε πιο συγκεκριμένα ποια είναι τα οφέλη της εκμάθησης μιας ξένης γλώσσας σε πρώιμη ηλικία;

Καταρχάς, η διδασκαλία ξένων γλωσσών σε παιδιά 3,4,5 και 6 χρονών έχει ως στόχο την αξιοποίηση των φυσικών καταβολών τους. Μεταξύ 3-6 χρόνων τα παιδιά βρίσκονται στην ονομαζόμενη ‘Κρίσιμη Περίοδο’ κατά την οποία απορροφούν τα ερεθίσματα και ακούσματα εύκολα χωρίς αναστολές, αφομοιώνουν την προφορά πλησίον της γλώσσας-στόχου, εξοικειώνονται με το φωνολογικό σύστημα, με τον επιτονισμό γλώσσας και φωνολογία της. Επιπλέον, γίνεται σύγκριση της μητρικής με τη ξένη γλώσσα και μαθαίνουν να αποδέχονται τη διαφορετικότητα. Εξοικειώνονται με τη γλώσσα-στόχο μέσω βιωματικής μάθησης και μαθαίνουν να την αγαπούν από πολύ νωρίς, πριν αποκτήσουν υποχρεώσεις μελέτης. Μαθαίνουν λεξιλόγιο και απορροφούν γραμματικές δομές αβίαστα, χωρίς να μαθαίνουν κανόνες. Τέσσερα επιστημονικά πεδία : η αναπτυξιακή ψυχολογία, η νευροφυσιολογία, η παιδαγωγική και η ανθρωπολογία καθώς και τα μέχρι σήμερα δεδομένα από τη βασική έρευνα και εμπειρικές μελέτες συγκλίνουν στην εκτίμηση ότι μια σύνθετη αλληλεπίδραση διαφόρων ψυχο-γνωστικών παραγόντων σε πρώιμη ηλικία επιταχύνει και βελτιστοποιεί τη διαδικασία ανάπτυξης του εγκεφάλου, της εκμάθησης μιας ξένης γλώσσας και αναπτύσσει τη γλωσσική συνείδηση. Ωστόσο, υπάρχουν κάποιοι γονείς που δε γνωρίζουν τα παραπάνω οφέλη και είναι διστακτικοί στο να ξεκινήσει το παιδί τους μια ξένη γλώσσα σε πρώιμη ηλικία.

 

“Μαθαίνουν λεξιλόγιο και απορροφούν γραμματικές δομές αβίαστα, χωρίς να μαθαίνουν κανόνες”

Τι θα λέγατε στους γονείς αυτούς;

Θα τους προέτρεπα να μελετήσουν και οι ίδιοι τις τάσεις της Ευρώπης σήμερα που σχετίζονται με τη διδασκαλία ξένων γλωσσών σε παιδιά προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας. Θα τους ενθάρρυνα να διαβάσουν για τις εκστρατείες και τις Οδηγίες Νυρεμβέργης και να εναρμονίσουν τον τρόπο σκέψης τους με τις ευρύτερες τάσεις στο θέμα αυτό, διότι τα παιδιά μας είναι πολίτες της Ευρώπης, πολίτες μιας πολυγλωσσικής κοινότητας στην οποία καλό είναι να αντιλαμβάνονται την πολυγλωσσία αυτή ως κανονικότητα από πολύ μικρή ηλικία.

Φέτος αποσπάσατε για δεύτερη συνεχή χρονιά πανελλήνια διάκριση σε διαγωνισμό αριστείας. Θα θέλατε να πείτε δυο λόγια σχετικά;

Με ταπεινότητα αλλά πολύ χαρά, επιβεβαιώνω αυτό που λέτε. Πράγματι, επισφραγίζουμε τα 20 χρόνια λειτουργίας μας με δύο βραβεύσεις στον πανελλήνιο διαγωνισμό ELT Excellence Awards. Πέρυσι διακριθήκαμε για τη δημιουργικότητά μας στη διδασκαλία της Αγγλικής γλώσσας μέσω κλασσικής λογοτεχνίας και φέτος βραβεύτηκε το νηπιακό μας κέντρο για παιδιά 3 έως 6 χρόνων για την άριστη λειτουργία του και την αγάπη μας για τη διδασκαλία και το παιδί προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας.

Εσείς πόσο καιρό διδάσκετε παιδιά προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας;

Πρώτη φορά δίδαξα στη Θεσσαλονίκη το 2000-2001 σε ΚΞΓ και στη συνέχεια στο Βρετανικό Συμβούλιο Παρισιού το 2001-2002 σε παιδιά Γάλλων 3 και 4 χρόνων. Κατόπιν, άνοιξα το πρώτο Αγγλικό Νηπιακό Κέντρο στο Αγρίνιο, όπου και συνεχίζω έως και σήμερα διδάσκοντας σε ηλικίες 3,4,5 και 6 ετών σε έναν ειδικά διαμορφωμένο και ασφαλή χώρο, απόλυτα προσαρμοσμένο στη διδασκαλία τέτοιων ηλικιών και εναρμονισμένο με τα ευρωπαϊκά πρότυπα. Η εκμάθηση της ξένης γλώσσας γίνεται χωρίς ψυχολογική πίεση, αβίαστα και με σεβασμό στις ιδιαιτερότητες του παιδιού και στη ‘σιωπηλή περίοδο’, χωρίς βιασύνη, ώστε τα παιδιά να καρπώνονται τα μέγιστα οφέλη. Οι μαθητές μου, οι γονείς τους και εγώ αποδεδειγμένα απολαμβάνουμε τα οφέλη αυτής της συνεργασίας και δράσης επί 14 συνεχή χρόνια. Λόγω της μακράς πορείας μας και εμπειρίας μας, το Νηπιακό κέντρο Willpower θα είναι πάντα ένα βήμα μπροστά στη διδασκαλία και στην εκπαίδευση του παιδιού. Ευχαριστούμε πολύ την τοπική κοινότητα που πίστεψε στη λειτουργία του και μας εμπιστεύεται τους λιλιπούτειους μαθητές μας.

*Υποψήφια διδάκτωρ στη Γλώσσα & Επικοινωνία (New Hampshire, ΗΠΑ), Μεταπτυχιακή έρευνα στη Δημιουργική Γραφή (Πανεπιστήμιο της Γλασκώβης), Απόφοιτη Αγγλικής Φιλολογίας (Πανεπιστήμιο του Λονδίνου), Ειδίκευση στη διδασκαλία ξένων γλωσσών σε προσχολική και πρώτη σχολική ηλικία (https://www.efikaraiskou.gr)

Φωτογραφίες: Δημήτρης Τσάμης

 

ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ
Χαριλάου Τρικούπη 26
30131 Αγρίνιο, GR
Τηλ: +30-2641039410
Email: info@sinidisi.gr

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ