Ταξίδι στην τεχνολογία μέσα από τις διαφημίσεις (ΦΩΤΟ)

Από ορισμένες «μοιάζει σαν να έχει περάσει ένας αιώνας», γιατί… όντως έχει περάσει ένας αιώνας. Όπως η διαφήμιση του 1929 για τις γραφομηχανές Adler, οι οποίες είναι «Ελληνογαλλικαί. Απλαί. Στερεαί. Ταχύταται» και για τον λόγο αυτό, όπως αναφέρεται, «500 γραφομηχανάς Adler έχει η Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος και 100 γραφομηχανάς η Τράπεζα της Ελλάδος». Ομοίως, η διαφήμιση των ραδιοφώνων Loewe του 1931 παρουσιάζει μια καινοτομία της εποχής: «Δέκτης και μεγάφωνον εντός του ιδίου μηχανήματος! Αρκεί απλή σύνδεσις με το ηλεκτρικόν ρεύμα προς λειτουργίαν». Για να πειστούν οι δύσπιστοι, «οι θέλοντες μπορούν να το ακούσουν κάθε βράδη 7-9 1/2 μ.μ. εις το Γραφείον των Γεν. Αντιπροσώπων» στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη.

diafhmiseis

Η έκθεση «Ο 20ός αιώνας μέσα από τις διαφημίσεις στα περιοδικά του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας» προσφέρει ένα απρόσμενα ενδιαφέρον ταξίδι στην τεχνολογία του τελευταίου αιώνα. Μια ιστορία μέσα από τα μάτια των Ελλήνων μηχανικών, αφού οι διαφημίσεις προέρχονται από τα δύο περιοδικά που εξέδιδε το ΤΕΕ, τα «Τεχνικά Χρονικά» και το «Ενημερωτικό Δελτίο» (και τα δύο έπαψαν να κυκλοφορούν το 2010).

«Η ιστορία της χώρας μας στον 20ό αιώνα είναι μια ιστορία επιτευγμάτων, ιδίως στον τεχνικό τομέα», λέει ο πρόεδρος του ΤΕΕ, Γιώργος Στασινός. «Μέσα σε έναν αιώνα περάσαμε από την εποχή των εμπειροτεχνών στον αιώνα της γνώσης και της επιστήμης. Οι Ελληνες μηχανικοί στήριξαν όσο λίγοι την ανάπτυξη της χώρας, την εκβιομηχάνιση, τον εξηλεκτρισμό. Αυτά τα επιτεύγματα της μηχανικής, όπως καταγράφονται μέσα από μια εφαρμοσμένη τέχνη, την τεχνική διαφήμιση στα περιοδικά του ΤΕΕ, αποφασίσαμε να μοιραστούμε με όλους, σε μια έκθεση που νομίζω ότι έχει πολύ μεγάλο ενδιαφέρον και θα προκαλέσει συζητήσεις και γόνιμους προβληματισμούς τόσο για το χθες όσο, κυρίως, για το σήμερα και το αύριο».

Η έκθεση πραγματοποιείται στο πλαίσιο της διοργάνωσης «Αθήνα 2018 Παγκόσμια Πρωτεύουσα Βιβλίου» του Δήμου Αθηναίων, μέγας δωρητής της οποίας είναι το Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος. Στην έκθεση, που φιλοξενείται στη Βιβλιοθήκη του ΤΕΕ (Λέκκα 23-25) έως τις 31 Ιανουαρίου, παρουσιάζονται 30 διαφημίσεις, ένα μικρό δείγμα των 3.000 που αποδελτιώθηκαν και ψηφιοποιήθηκαν. Καλύπτονται οκτώ θεματικές ενότητες: τεχνολογίες εποχής, κτίρια, βιομηχανικές εγκαταστάσεις, κατασκευαστές εργοστασίων, ηλεκτρισμός στην Ελλάδα, οι μηχανικοί στον πόλεμο, η τέχνη στη διαφήμιση, το χιούμορ στη διαφήμιση. «Προσπαθήσαμε να καλύψουμε όλες τις δεκαετίες, παρουσιάζοντας στην έκθεση τις πιο χαρακτηριστικές διαφημίσεις», εξηγεί η κ. Κατερίνα Τοράκη (χημικός μηχανικός και βιβλιοθηκονόμος, ένας ενδιαφέρων συνδυασμός), τέως προϊσταμένη της βιβλιοθήκης του ΤΕΕ. «Μέσα από αυτές βλέπουμε την εξέλιξη της τεχνολογίας, τα επιτεύγματα κάθε εποχής. Για παράδειγμα, τη δεκαετία του ’30 βλέπουμε πολλές διαφημίσεις για τεχνικά μηχανήματα που χρησιμοποιούνται σε έργα υποδομής ή αποξηράνσεων. Το ’50 και ’60 με τη μεγάλη ανοικοδόμηση διαφημίζονται πολύ οι βιομηχανίες ΤΙΤΑΝ και ΗΡΑΚΛΗΣ. Τη δεκαετία του ’70 ξεκινούν οι διαφημίσεις ηλεκτρονικών υπολογιστών, ενώ το ’80 των κλιματιστικών. Παράλληλα, ενδιαφέρον στις διαφημίσεις έχει το αισθητικό κομμάτι, που και αυτό αντιπροσωπεύει την εποχή του. Τέλος, βλέπουμε και τις κοινωνικές συμπεριφορές: για παράδειγμα σε μια διαφήμιση του 1935 της Ηλεκτρικής Εταιρείας Αθηνών- Πειραιώς για το ηλεκτρικό σίδερο, βλέπουμε τη νεαρή οικιακή βοηθό να σιδερώνει και τον κύριο να την επαινεί για το καλοσιδερωμένο πουκάμισο».

Το σύνολο των διαφημίσεων από τα δύο περιοδικά του ΤΕΕ ψηφιοποιήθηκε και βρίσκεται και στο Ιντερνετ (teediaf.omeka.net).

kathimerini.gr

Νάσος Βαφείδης: Η κλιματική αλλαγή απειλεί Ελληνικά Μνημεία