Συναίνεση με… αστερίσκους

Έπειτα από οκτώ ώρες συνεδρίασης κεκλεισμένων των θυρών, εν μέσω διαφωνιών, αποχωρήσεων αλλά και… μίνιμουμ συγκλίσεων, οι πολιτικοί αρχηγοί -πλην των κ.κ. Κουτσούμπα και Λεβέντη- κατέληξαν σε ένα κοινό ανακοινωθέν για το προσφυγικό, υπό την καθοδήγηση του προέδρου της Δημοκρατίας, Προκόπη Παυλόπουλου.

Είναι σαφές ότι πρόκειται για μία «λαβωμένη» σύγκλιση με ενστάσεις, πολλούς αστερίσκους και έντονο παρασκήνιο. Ο Αλέξης Τσίπρας μπορεί να βγήκε από το Προεδρικό με το «ατού» της εθνικής συνεννόησης που θα τον «συνοδεύσει» στις Βρυξέλλες για την κρίσιμη Σύνοδο Κορυφής τη Δευτέρα, ωστόσο οι ουσιαστικές διαφωνίες δεν ξεπεράστηκαν, «καλύφθηκαν» μπροστά στο τραγικό αδιέξοδο στο οποίο βρίσκεται η χώρα.

Η κοινή ανακοίνωση η οποία δεν φέρει τις υπογραφές των Δημήτρη Κουτσούμπα και Βασίλη Λεβέντη αναφέρει:

Α. Με πνεύμα Ανθρωπισμού και Αλληλεγγύης έναντι των Προσφύγων αλλά και θωρακίζοντας την ασφάλεια του Ελληνικού Λαού, θα σεβασθεί στο ακέραιο τις υποχρεώσεις της, με τον τρόπο που αυτές καθορίζονται από τις αποφάσεις των αρμόδιων οργάνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Β. Φυλάσσει και τα εξωτερικά σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Υπ’ αυτό το πνεύμα όχι μόνον συνεργάζεται με την Frontex, αλλά επιζητεί και επιδιώκει την δραστική ενίσχυσή της και την τελική ταχύτατη μετεξέλιξή της σ’ Ευρωπαϊκή Ακτοφυλακή, πάντοτε με σεβασμό της εθνικής της κυριαρχίας ως προς την διασφάλιση των συνόρων της. Και ύστερα από μια τέτοια κατάληξη δηλώνει πρόθυμη να φιλοξενήσει την έδρα της Ευρωπαϊκής Ακτοφυλακής. Περαιτέρω δε συνεργάζεται πλήρως στο πεδίο των συμπεφωνημένων αποστολών του ΝΑΤΟ και υπό τον αυτονόητο όρο ότι και η Τουρκία σέβεται τις δικές της αντίστοιχες υποχρεώσεις.

Γ. Ενισχύει τις ανοιχτές δομές προσωρινής φιλοξενίας Προσφύγων, παραλλήλως προς την ενίσχυση των προαναχωρησιακών κέντρων παράτυπων μεταναστών.

II. Η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει:

Α. Να επιβάλλει σ’ όλα, ανεξαιρέτως, τα Κράτη-Μέλη της τον πλήρη σεβασμό των υποχρεώσεών τους, ως προς τον δίκαιο και αναλογικό επιμερισμό των Προσφύγων, καθιστώντας σαφές ότι μονομερείς ενέργειες δεν είναι επιτρεπτές και ότι όσοι τις επιλέγουν θα έχουν τις ανάλογες συνέπειες. Στο πλαίσιο αυτό, οφείλει επίσης να καταστήσει σαφές προς όλα τα Κράτη-Μέλη ότι οι χώρες πρώτης γραμμής, και ειδικότερα η Ελλάδα, δεν μπορούν ν’ αναλάβουν όλο το βάρος της φιλοξενίας των Προσφύγων που εισέρχονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά μόνο το βάρος που τους αναλογεί με βάση τον πληθυσμό τους. Στο ίδιο πλαίσιο η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να επιταχύνει την εφαρμογή των αποφάσεων για μετεγκατάσταση των Προσφύγων τόσο από την Ελλάδα όσο και από την Τουρκία.

Β. Να προωθήσει, το ταχύτερο δυνατόν, προγράμματα επιστροφών παράτυπων μεταναστών, ενεργοποιώντας υφιστάμενες Συμφωνίες Επανεισδοχής και συνάπτοντας νέες.

Γ. Να προωθήσει την συνεργασία με την Τουρκία, προκειμένου αυτή αφενός ν’ ανακόψει αμέσως τις ροές Προσφύγων προς την Ευρωπαϊκή Ένωση. Και, αφετέρου, ν’ αναλάβει, επίσης αμέσως, την ευθύνη δημιουργίας σταθερού και αξιόπιστου μηχανισμού μετακίνησης των προσφύγων από την Τουρκία προς την Ευρωπαϊκή Ένωση. Επισημαίνεται ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να λάβει σοβαρώς υπόψη ότι η Τουρκία δεν έχει εκπληρώσει συγκεκριμένες υποχρεώσεις, τις οποίες ανέλαβε κατά την Σύνοδο Κορυφής της 29ης Νοεμβρίου 2015.

Δ. Να παράσχει, εγκαίρως, την απαιτούμενη συνδρομή προς την Χώρα μας, κυρίως ως προς την συνεχή οικονομική και υλικοτεχνική της ενίσχυση για την υπό όρους ανθρωπισμού περίθαλψη των Προσφύγων, λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ελλάδα υφίσταται, περισσότερο από κάθε άλλο Κράτος-Μέλος, τις επιπτώσεις του Προσφυγικού.

Ε. Να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο ως προς τον τερματισμό του πολέμου στη Συρία –ο οποίος και αποτελεί την σημαντικότερη αιτία δημιουργίας και διαιώνισης του Προσφυγικού- προκειμένου να διευκολυνθεί έτσι και η κατά το δυνατόν ταχύτερη επιστροφή των Προσφύγων στις εστίες τους.

III. Η τρέχουσα συγκυρία αποδεικνύει την ανάγκη ν’ αναθεωρηθεί καταλλήλως η Συμφωνία Δουβλίνο ΙΙ, ακόμη κι αν η αναθεώρηση αυτή έχει αρχικώς μεταβατικό χαρακτήρα λόγω επείγοντος, έως ότου προετοιμασθεί πλήρως και ολοκληρωθεί οριστικώς».

Οι δηλώσεις των πολιτικών αρχηγών έξω από το Προεδρικό

Το κλίμα της «κατ΄ανάγκη μίνιμουμ σύγκλισης» μετέφεραν στις δηλώσεις τους όλοι οι αρχηγοί κατά την έξοδό τους από το Προεδρικό.

«Συμφωνήθηκε ένα ελάχιστο κοινά αποδεκτό πλαίσιο εθνικής στρατηγικής με το οποίο ο Αλέξης Τσίπρας θα πάει στη Σύνοδο Κορυφής» δήλωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ο οποίος δεν απέφυγε πάντως να επισημάνει ότι διατηρεί τις επιφυλάξεις του για το κατά πόσο ο πρωθυπουργός και η κυβέρνηση μπορούν να ανταποκριθούν στις ανάγκες των καιρών. Συμφωνήθηκε είπε επίσης η ανάγκη ενίσχυσης κλειστών προαναχωρητικών κέντρων για τους παράτυπους μετανάστες. Το ζήτημα αυτό προκάλεσε ένταση μεταξύ του Αλέξη Τσίπρα και του Κυριάκου Μητσοτάκη. Ωστόσο, κυβερνητικές πηγές ανέφεραν ότι δεν υπήρξε καμία διαφωνία, καθώς ο πρωθυπουργός διευκρίνισε ότι τα κέντρα αυτά υπάρχουν ήδη αλλά πρέπει να χρησιμοποιούνται προσεκτικά και με φειδώ.

Αντεγκλήσεις φαίνεται πως προκάλεσε και πρόταση του Κυριάκου Μητσοτάκη να υπάρξει καμπάνια που θα αποτρέπει πρόσφυγες και μετανάστες να έρχονται στην Ελλάδα. Πρόταση που προκάλεσε την οργή του Αλέξη Τσίπρα ο οποίος μίλησε για ξενοφοβικές πρακτικές που δεν έχουν σχέση με τις ευρωπαϊκές αρχές και αξίες. 

«Καταλήξαμε σε μια κοινή ανακοίνωση. Τη συνυπογράφουμε ΣΥΡΙΖΑ, ΑΝΕΛ, ΝΔ, Ποτάμι και ΠΑΣΟΚ, ενώ δεν υπογράφουν την ανακοίνωση το ΚΚΕ και η Ένωση Κεντρώων», δήλωσε εξερχόμενος του προεδρικού μεγάρου ο Πάνος Καμμένος.

«Είναι σημαντικό ότι τη Δευτέρα το πρωί ο πρωθυπουργός στις Βρυξέλλες έχοντας στα χεριά του μια κοινή γραμμή για το προσφυγικό, μια κοινή γραμμή στα ελάχιστα. Υπήρξαν διαφωνίες όσον αφορά γενικότερα κυβερνητικά θέματα», πρόσθεσε και συνέχισε λέγοντας πως «ο ελληνικός λαός έχει υποστεί τη μεγαλύτερη πίεση από την προσφυγική κρίση απ’ όλη την Ένωση».

Όπως εξήγησε ο κ. Καμμένος, ο πρωθυπουργός πάει πλέον στις Βρυξέλλες «ζητώντας να εφαρμοστούν όλες οι κοινές συμφωνίες: αυτή του ΝΑΤΟ, αυτή με την Τουρκία, δημιουργία της ακτοφυλακής της ΕΕ της μετατροπής δηλαδή της Frontex σε ευρωπαϊκή ακτοφυλακή με έδρα την Ελλάδα».

Στόχος, όπως διεμήνυσε ο κ. Καμμένος, είναι με «απόλυτο σεβασμό στις διεθνείς συμβάσεις να φτάσουμε πλέον σε μια ευρωπαϊκή λύση του προσφυγικού».

«Θέλω να ευχαριστήσω όλους τους πολιτικούς αρχηγούς για τα εύσημα που έδωσαν στις ελληνικές ένοπλες δυνάμεις. Θέλω δημόσια ως υπ. Άμυνας να συγχαρώ τους αρχηγούς των επιτελείων και κάθε άντρα και γυναίκα των ενόπλων δυνάμεων που κατάφεραν μέσα σε λίγες μέρες να ανταποκριθούμε σε λίγες μέρες στις υποχρεώσεις που είχε αναλάβει η χώρα», τόνισε.

«Το βασικό είναι ότι υπήρξε κοινό ανακοινωθέν, η κα. Γεννηματά ήθελε να μπουν μέσα προτάσεις της για εθνική κυβέρνηση, αλλά νομίζω ότι αυτά είναι μικροπολιτικά» είπε ο κ. Καμμένος, απαντώντας σε ερώτηση, καταλήγοντας ότι τελικά δεν θα συμπεριληφθούν αυτά που ήθελε η πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ στην κοινή ανακοίνωση.
Eξερχόμενος το βράδυ της Παρασκευής από το προεδρικό Μέγαρο, o Βασίλης Λεβέντης κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι λέει ψέματα.

«Στην αρχή της συζήτησης ζήτησα παραίτηση της κυβέρνησης και δημιουργία οικουμενικής που θα στηρίζεται από 230 βουλευτές», είπε.

Ο κ. Λεβέντης χαρακτήρισε «φιάσκο» τη σύσκεψη και είπε: Ο κ. Τσίπρας πάει μέσω προσφυγικού να κερδίσει χρόνο. Ο ελληνικός λαός πεινάει και μέσα μιλούσαμε μόνο για τους πρόσφυγες. Είπαν ψέματα ότι είναι μόνο 28.000 πρόσφυγες. Είναι πολύ περισσότεροι».
«Νομίζω ότι μετά κόπων και βασάνων χαράξαμε μία μίνιμουμ κοινή εθνική γραμμή σε τρεις άξονες. Αλληλεγγύη και φροντίδα για τους πρόσφυγες, επιστροφή στις πατρίδες τους και ασφάλεια για τους κατοίκους των ελληνικών νησιών.

Ο Τσίπρας διόγκωσε το πρόβλημα το 2015, με την πολιτική των ανοικτών συνόρων. Υπήρξε μετατόπιση της κυβέρνησης σε πιο δραστικές θέσεις. Εμείς επιμείναμε σε έναν υπουργό κοινής αποδοχής, και χαράχθηκε ένα σύστημα μίνιμουμ εθνικής γραμμής», δήλωσε μετά το πέρας του συμβουλίου ο πρόεδρος του Ποταμιού, Σταύρος Θεοδωράκης.

«Ο Μάρτιος του 2016, δεν είναι Ιούλιος του 2015. Δεν δίνουμε λευκή επιταγή. Η διάθεσή μας για εθνική συνεννόηση δεν σημαίνει ανοχή στα λάθη και την αδράνεια. Ζητήσαμε τη σύγκληση του Συμβουλίου των Πολιτικών Αρχηγών ακριβώς γιατί βλέπουμε και βλέπαμε εγκαίρως ότι το προσφυγικό αποκτά δραματικές διαστάσεις. Υποστηρίζουμε την άμεση μετεγκατάσταση των προσφύγων, την επιστροφή των παράτυπων μεταναστών και την άμεση οικονομική ενίσχυση της χώρας, η οποία θα πρέπει να διαρκέσει όσο διαρκεί η κρίση και οι ροές.

Η Ευρώπη έχει μεγάλες ευθύνες για την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί. Όμως αυτό δεν σημαίνει ότι η χώρα μας πρέπει να απομονωθεί. Η χώρα χρειάζεται συμμαχίες. Δυστυχώς, η κυβέρνηση έχασε πολύτιμο χρόνο. Αποδεικνύεται ότι δεν μπορεί να διαχειριστεί αυτή την κατάσταση. Γι’ αυτό θεωρούμε ότι αυτή η εθνική γραμμή που διαμορφώθηκε σήμερα, χρειάζεται μια ισχυρή κυβέρνηση εθνικής ενότητας όλων των φιλοευρωπαϊκών δυνάμεων για να αντιμετωπίσει την κρίση», τόνισε η Φώφη Γεννηματά έξω από την πύλη του Προεδρικού.
H κόντρα Τσίπρα-Μητσοτάκη

Η δημιουργία κέντρων κλειστού τύπου ήταν η πρώτη μεγάλη κόντρα μεταξύ Αλέξη Τσίπρα και Κυριάκου Μητσοτάκη στο Συμβούλιο των πολιτικών αρχηγών που ξεκίνησε στις 12.10 το μεσημέρι της Παρασκευής.

Ο Αλ. Τσίπρας διευκρίνισε ότι στόχος είναι η διαχείριση της προσφυγικής κρίσης με την τήρηση της συμφωνίας για επανεισδοχή των μεταναστών στην ΤουρκίαΣύμφωνα με πληροφορίες, ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης έθεσε το θέμα του διαχωρισμού των προσφύγων από τους μετανάστες γεγονός που προκάλεσε εμπλοκή στον διάλογο.

Ο πρωθυπουργός διευκρίνισε ότι η ελληνική κυβέρνηση σέβεται τη συνθήκη της Γενεύης και στόχος είναι η διαχείριση της προσφυγικής κρίσης με την τήρηση της συμφωνίας για επανεισδοχή των μεταναστών στην Τουρκία. Απάντηση που προκάλεσε ενστάσεις σε έντονο ύφος από τον Κυριάκο Μητσοτάκη.

Οικουμενική ζήτησε ο Λεβέντης

Νωρίτερα, σχεδόν με την έναρξη του Συμβουλίου, ο πρόεδρος της Ένωσης Κεντρώων Βασίλης Λεβέντης έθεσε επί τάπητος θέμα οικουμενικής κυβέρνησης, το οποίο «προσπεράστηκε» με παρέμβαση του Προέδρου της Δημοκρατίας, ο οποίος, απευθυνόμενος στους υπόλοιπους πολιτικούς αρχηγούς ρώτησε να επιθυμούν να μπει το θέμα στην ατζέντα της συζήτησης. Η άρνηση όλων φέρεται να έκλεισε εκεί το θέμα.

Η πρόταση της Φώφης και ο… υπερυπουργός του Θεοδωράκη

Η Φώφη Γεννηματά και ο Σταύρος Θεοδωράκης κατέθεσαν από ένα φάκελο με δέκα προτάσεις έκαστος, ενώ υπόμνημα εννέα σημείων κατέθεσε ο Δημήτρης Κουτσούμπας.

Κατά πληροφορίες, ο επικεφαλής του Ποταμιού, Σταύρος Θεοδωράκης, πρότεινε υπερυπουργό Μετανάστευσης -χωρίς να προσδιορίσει όνομα- και δημιουργία ειδικής δομής για τα παιδιά προσφύγων και μεταναστών, αλλά κυρίως για τα ασυνόδευτα παιδιά. «Δεν εννοούμε μόνο φροντίδα, σίτιση και διαμονή, αλλά και εκπαίδευση και κοινωνική ένταξη» διευκρίνιζαν συνεργάτες του κ. Θεοδωράκη.

Ο επικεφαλής του Ποταμιού ζήτησε επίσης σαφή διαχωρισμό προσφύγων και μεταναστών και εθνικό σχέδιο για τον έλεγχο των ροών, ενώ κάλεσε τον κ. Τσίπρα να αναγνωρίσει τις ευθύνες της κυβέρνησης για την σημερινή κατάσταση.

Με την έναρξη της σύσκεψης ο Αλέξης Τσίπρας παρέδωσε στους συνομιλητές του φάκελο με στοιχεία για την προσφυγική κρίση, τα οποία είχαν συγκεντρώσει όλα τα συναρμόδια υπουργεία, σχετικά με τον αριθμό των προσφύγων και μεταναστών που βρίσκονται στη χώρα μας, τη δημιουργία και την πρόοδο των δομών προσωρινής φιλοξενίας και τα χρονοδιαγράμματα για τη δημιουργία και νέων δομών, τη σίτιση, την ιατρική μέριμνα, τον αριθμό των ασυνόδευτων παιδιών και τους τρόπους φροντίδας τους.

Η αποχώρηση Κουτσούμπα

Με ένα βαρύ κατηγορώ αποχώρησε από το Προεδρικό Μέγαρο ο Γεν. Γραμματέας του ΚΚΕ Δημήτρης Κουτσούμπας, ο οποίος δήλωσε ότι το κόμμα του δεν θα συναινέσει σε «παζάρια» και «αλισβερίσια» της κυβέρνησης με την Ε.Ε. με τη σύμφωνη γνώμη σε αρκετά ζητήματα και των άλλων πολιτικών αρχηγών.

Επιβεβαιώθηκε είπε ο κ. Κουτσούμπας η θέση του ΚΚΕ ότι η αντιμετώπιση της προσφυγικής κρίσης στη χώρα μας δεν βρίσκεται στο σωστό δρόμο και οδηγεί στον εγκλωβισμό χιλιάδων προσφύγων στην Ελλάδα.

Ο κ. Κουτσούμπας κατέθεσε όπως είπε συγκεκριμένες προτάσεις του ΚΚΕ που απαντούν και για τις αιτίες του προβλήματος και πως θα επιλυθεί η προσφυγική κρίση και οι μεγάλες ροές και πως θα υπάρξουν μέτρα ανακούφισης των προσφύγων και του ελληνικού λαού που υποφέρει.