Αυτοκινητόδρομοι: Τα χρόνια κατασκευής, οι ασφυκτικές προθεσμίες και τα προβλήματα

10 μήνες απέμειναν για να φτάσουμε στο τέλος Μαρτίου όταν οι 4 υπό κατασκευή αυτοκινητόδρομοι θα πρέπει να λειτουργήσουν έστω και με ελλείψεις.

Για να φτάσουμε σε αυτό το σημείο θα πρέπει να ξεπεραστούν ακόμα σημαντικές δυσκολίες σε σχέση με τις εργασίες που απαιτούνται. Θέματα με απαλλοτριώσεις, λίγα ακόμα εξακολουθούμε να έχουμε σε Ολυμπία και Ιόνια Οδό.

Ποιος είναι όμως ο πραγματικός χρόνος που τα έργα δουλεύονται από τις κοινοπραξίες κατασκευής; Το θέμα της συνολικής προόδου αποτελεί παράγοντα ανησυχίας για την έγκαιρη ολοκλήρωση των 4 αξόνων που παραμένουν υπό κατασκευή εδώ και 8 χρόνια, τα οποία όμως είναι πλασματικά.

Από αυτά τα 3 χρόνια ήταν παγωμένα τα έργα ενώ στο διάστημα πριν και στο διάστημα μετά (πρίν το 2011 και μετά το 2014) υπήρξαν μεγάλες περίοδοι όπου στην πραγματικότητα τα έργα δεν προχωρούσαν για διάφορους λόγους.

Για παράδειγμα το 2009 στην Ολυμπία Οδό υπήρχαν τεράστια θέματα με τις απαλλοτριώσεις και τα αρχαιολογικά που ουσιαστικά έβαζαν στον πάγο την πρόοδο του έργου.

Επίσης από το 2014 και μετά στην Ιόνια Οδό συνεχίστηκαν τα προβλήματα των απαλλοτριώσεων, ξεκίνησε η σήραγγα Κλόκοβα 6 χρόνια μετά τα πρώτα έργα, ενώ στον Αυτοκινητόδρομο Αιγαίου υπήρξαν πολλαπλές εμπλοκές με τον ΟΣΕ, τις απαλλοτριώσεις, την αρχαιολογία και τις απαιτήσεις των τοπικών κοινωνιών.

Επίσης είναι κοινό μυστικό ότι το 2015 υπήρξε μία σχεδόν χαμένη χρονιά για τον Μορέα αλλά και για τον Αυτοκινητόδρομο Αιγαίου που παρά το πολύ προχωρημένο των έργων παρέμεινε εγκλωβισμένος.

Στην πραγματικότητα αν κάποιος προσπαθήσει να συμπυκνώσει όλα τα γεγονότα που απέτρεψαν την πρόοδο των έργων θα διαπιστώσει εύκολα πως από τα 8 χρόνια, ο χρόνος των έργων πέφτει στα περίπου 3 χρόνια.

Δεν είναι επίσης τυχαίο το γεγονός πως ο Μορέας που ξεκίνησε ένα έτος νωρίτερα, κατάφερε μέχρι το 2012 να παραδώσει τον βασικό άξονα με τον νέο τμήμα Τρίπολη-Καλαμάτα ενώ και το Λεύκτρο-Σπάρτη θα μπορούσε να είχε δοθεί 2 χρόνια πριν αλλά καθυστέρησε λόγω των δομικών προβλημάτων για τη διαμόρφωση της νέας σύμβασης.

Τα σκαμπανεβάσματα αυτά έφερναν κάθε φορά και μεγάλα προβλήματα στην ύπαρξη των έργων. Απολύσεις-επαναπροσλήψεις, χρηματοδότηση και μπλοκάρισμα, αβεβαιότητα και ελπίδα εναλλάσονται με μεγάλη ταχύτητα στα έργα των οδικών αξόνων που από πάρτι ανάπτυξης έγιναν αγχωτικοί αγώνες ενάντια στην υπομονή της κοινωνίας και την κρίση.

Τώρα βρισκόμαστε μπροστά από μία νέα διπλή πρόκληση. Η πρώτη έχει να κάνει με το χρηματοδοτικο καθώς τα έργα παραχώρησης επιβαρύνουν το χρέος της χώρας και αυτό σημαίνει όσο κατασκευάζονται, προβλήματα.

Το δεύτερο είναι η ημερομηνίες ολοκλήρωσης όπως τις έχουν θέσει οι Βρυξέλλες και πλέον τα πράγματα είναι ασφυκτικά. Σε περίπου 10 μήνες θα πρέπει να έχουμε έστω λειτουργικούς αυτοκινητόδρομους. Αυτό είναι εφικτό;

Στις περιοδείες που έκανε πρόσφατα ο Γ.Γ.Υποδομών κος Δέδες, τόνιζε κάθε φορά το ασφυκτικό πλαίσιο, την αισιοδοξία του για τα έργα αλλά και το τίμημα μιας αποτυχίας λέγοντας πως αν δεν επιτευχθούν οι στόχοι θα βρεθούμε αντιμέτωποι με απαιτήσεις εκατοντάδων εκατομμυρίων και πολλά προβλήματα.

Εδώ το διακύβευμα είναι πολύ μεγάλο και κανένας μάλλον δεν θα θέλει να ρισκάρει μία τέτοια κακή εξέλιξη. Σαν back up plan έχουμε και την προθεσμία του Αυγούστου 2017 που θα είναι και η τελική, θα πρέπει όμως να θυμόμαστε πως σε ένα με τόσο μεγάλη έκταση μικροθεματάκια προφανώς θα προσπεραστούν μπροστά στη μεγάλη εικόνα.

Πρώτος υποψήφιος για ολοκλήρωση στο κυρίως τμήμα των έργων είναι ο Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου που είναι και η μεγάλη απογοήτευση των έργων, από τις υποσχέσεις του Μαρτίου του 2014 για παράδοση τον Αύγουστο του 2015, πλέον μιλάμε για τον Μάρτιο του 2017 εφόσον δεν έχουμε εκπλήξεις.

Στην Ιόνια Οδό θα εξαιρεθούν τα πρώτα χιλιόμετρα που συνδέονται με την Σήραγγα Κλόκοβας και αναμένεται να δοθεί στην κυκλοφορία μέχρι τον Μάρτιο το τμήμα από το Μεσολόγγι μέχρι τα Ιωάννινα με ελλείψεις στο τμήμα Άρτα-Ιώαννινα. Αν ξετρυπηθεί η Κλόκοβα μέσα στο καλοκαίρι τότε θα κλειδώσει και η λειτουργία των πρώτων χιλιομέτρων τον Αύγουστο του 2017.

Στην Ολυμπία Οδό με τις εμπλοκές του σιδηρόδρομου να λύνονται με αργούς ρυθμούς θα περιμένουμε μέχρι τον Μάρτιο την απόδοση του τμήματος Κόρινθος-Πάτρα αλλά μάλλον με περισσότερες ελλείψεις από τις 3-4 που έχει γίνει λόγος. Αυτό γιατί έχουμε ακόμα κάποιες απαλλοτριώσεις αλλά και μικροθέματα σε κάποια τμήματα.

Τέλος ο αυτοκινητόδρομος Κεντρικής Ελλάδας η Ε65 όπως συνηθίζεται να λέγεται όπως όλα δείχνουν θα παραδοθεί στην ώρα του χωρίς όμως να είναι βέβαιο ότι θα δοθεί χωρίς κάποιες ελλείψεις.

Σε όλα αυτά θα πρέπει να επισημανθεί η ανάγκη κανονικής ροής της χρηματοδότησης καθώς σε άλλη περίπτωση θα έχουμε νέες -ανεπιθύμητες- καθυστερήσεις.

Νίκος Καραγιάννης-ypodomes.com